DEPRESYONA KARŞI YAZILMIŞ EN İYİ   
                   KİTAPLARDAN BİRİ
                                        
      Dr.DAVİD BURNS'den İYİ HİSSETMEK

 

Günümüzde depresyon sözcüğü herkesin dilinde nedense kimse kendini mutlu hissetmiyor, kimse yaşamın anlamını bulamıyor hatta durum o kadar vahim ki hiç kimse bu anlamı bulmak için uğraşmıyor bile. İnsanlar kendilerini o kadar  yorgun ve bitkin hissediyorlar ki temel ihtiyaçlarını karşılamak bile onlara çok zor geliyor ve buna neden olarak depresyonu gösteriyorlar. Hepimizin kendini böyle hissettiği zamanlar elbette ki olmuştur fakat burada söz konusu olan üzüntüdür depresyon değil. Depresyon ve üzüntü sürekli birbiriyle karıştırılan kavramlardır fakat bu iki kavram aynı anlama gelmez. David Burns' e göre üzüntü, kaygı veya hayal kırıklığı yaratan olumsuz bir olayı çarpıtmadan tarif eden  gerçekçi algılar tarafından yaratılan normal bir duygudur. Depresyon ise çarpıtılmış düşüncelerin neden olduğu bir hastalıktır. Depresyondaki kişi kendisi hakkında YENİLMİŞ, TERK EDİLMİŞ ve YOKSUN hisseder. Neredeyse tüm bu olumsuz duygusal tepkiler sadece düşük öz güvenin bir sonucu oldukları için zarar vericilerdir  Depresyondan kurtulmak için öncelikle bu çarpıtılmış duygulardan kurtulmamız gerekir. Neyse ki İyi Hissetmek kitabında depresyonla başa çıkmak için başvurabileceğiniz bir çok yol var. Bu yolları sizinle paylaşmadan önce kitapta bahsedilen tekniklerin bir çok depresyon hastası üzerinde uygulanmış olduğunu ve hastaları iyileştirmekte oldukça başarılı olduğunu belirtmek isterim.

 Bu blogumda depresyonun temelinde bulunan 10 bilişsel çarpıtmadan bahsedeceğim, bu çarpıtmaları bilmek oldukça önemli çünkü diğer blogumda depresyondan kurtulmak için bahsedeceğim yollar bu çarpıtmaların saptanmasından geçiyor. burada adı geçen bilişsel çarpıtmalar gerçekte aslı olmayan üşüncelere denk gelmektedir. Gerekli bilgilendirmeyi yaptığımıza göre artık başlayabiliriz.

1. HEP YA DA HİÇ DÜŞÜNCESİ:  Bu düşünce her şeye siyah beyaz olarak bakmaktır. Bir nevi her şeyi uç noktada görmektir. Mesela her zaman A alan bir öğrenci B aldığında kendisinin işe yaramaz olduğu kanısına varır. Bu hep ya da hiç düşüncesi "mükemmelliyetçilik" düşüncesinden gelmektedir halbuki şu hayatta hiçbir şey mükemmel değildir o yüzden mükemmele ulaşmak için uğraşmak da boşunadır.
2. AŞIRI GENELLEME: Gümüzde sıkça kullanılan bu çarpıtma olumsuz bir olayın tekrar edeceği düşüncesine dayanır. Mesela depresyon geçirmekte olan bir adamın arabasına kuş pislediğinde adam kuşlar hep bebim camımı buluyor dediğimde bu aşırı genellemedir.
3. Zihinsel Filtre: Yaşanan bir olayın sadece olumsuz yönüne odaklanmaktır. Bir nevi klişe haline gelen bardağa boş tarafından bakma durumudur.
4. OLUMLUYU GEÇERSİZ KILMAK: Depresif kişilerin olumlu duyguları sürekli olumsuza çevirme durumudur. Olumlu olaylar gözardı edilmekle kalmayıp, akıllıca ve çabucak bir manevrayla olumsuza çevrilebilir. Örneğin birisi size iltifat ettiğinde sizin o kişinin sadece kibar olmaya çalıştığını düşünmeniz.
5. SONUÇLARA ATLAMAK: Olumsuz sonuçların meydana geleceğini düşünmektir. Bunu iki örneği vardır bunlardan Zihin Okuma başka insanl
   arın sizler hakkında aşağılayıcı düşünceleri olduğu varsayımıdır. Falcılık Yapma ise sürekli kötü bir şeylerin olacağı düşüncesidir. 
6. BÜYÜTME ve KÜÇÜLTME: Büyütme hataları, korkuları ve de kusurları fazlasıyla abartma durumu iken küçültme ise başarıları ve de iyi yanları küçük görme durumudur.
7. DUYGUSAL KARARLAR:  Duyguları gerçeğin kanıtıymış gibi görmektir. Kendimi  çok başarısız hissediyorum o halde başarısızım düşüncesi buna örnektir.
8. -MELİ, -MALI CÜMLELERİ:  Bir nevi kendini kısıtlandırma ve de şartlandırma durumudur. Pek de sağlıklı olmamakla beraber stres ve endişeye sokan bir durumdur. bu ifadeler yerine yapsam iyi olur ifadesini kullanmak daha sağlıklıdır.
9. ETİKETLEME:  Aşırı genellemenin uç halidir. Kendini tek ve de kötü bir özellikle tanımlamaktır. Genelde ben bir... şeklinde başlayan cümlelerdir.
10. KİŞİSELLEŞTİRME:   Hiçbir nedene dayanmadan olumsuz bir olayın sorumluluğunu üstlenmektir. Kendinizce hiçbir sorumluluğunuz olmadığı halde olanların sizin suçunuz olduğunu düşünmektir. Mesela çocuğunun karnesinin kötü olduğunu gören annenin Ben kötü bir anneyim, bu benim suçum demesi buna örnektir.